@yandaawan

Tingkesan Basa Sunda Kelas 7 Semester 2



Rangkuman materi Basa Sunda Kelas 7 Semester 2

1. Iklan Layanan Masyarakat 

Harti

Iklan Layanan Masyarakat nyaéta iklan anu eusina ngajak masarakat pikeun ngalakukeun hal-hal anu mangpaat pikeun kapentingan umum.

Ciri-ciri

  • Ngandung ajakan atawa himbauan.
  • Basana singket, écés, jeung gampang kaharti.
  • Henteu pikeun ngajual produk.
  • Boga tujuan pikeun ngadidik masarakat.

Unsur-unsur Iklan Layanan Masyarakat

  1. Judul
  2. Slogan (kalimah pondok anu gampang diapalkeun)
  3. Gambar/Ilustrasi
  4. Pihak anu nyebarkeun

Conto

"Hayu urang ngajaga kabersihan lingkungan. Ulah miceun runtah sagawayah."

 

2. Paguneman

Harti

Paguneman nyaéta prosés komunikasi antara dua urang atawa leuwih pikeun silih tukeur informasi, pikiran, jeung pangalaman.

Tujuan Paguneman

  • Nepikeun informasi.
  • Silih tukeur pamadegan.
  • Ngaronjatkeun silaturahmi.

Tatakrama Basa dina Paguneman

  • Ngagunakeun basa anu sopan.
  • Hormat ka lawan nyarita.
  • Teu motong omongan batur.

Conto Ungkara Sopan

  • Punten
  • Hatur nuhun
  • Mangga
  • Hampura

 

3. Kaulinan Barudak

Harti

Kaulinan barudak nyaéta kaulinan tradisional anu biasa dipaénkeun ku barudak.

Conto Kaulinan Tradisional

  • Ucing sumput
  • Oray-orayan
  • Egrang
  • Langlayangan
  • Kaléci
  • Pecle
  • Congklak

Mangpaat Kaulinan Tradisional

  • Ngalatih gawé bareng.
  • Ngalatih kaparigelan.
  • Ngajaga budaya Sunda.

 

4. Dongéng

Harti

Dongéng nyaéta carita rekaan anu henteu kajadian sabenerna.

Unsur-unsur Dongéng

  • Tokoh
  • Alur
  • Latar
  • Amanat

Dongéng Sasatoan (Fabel)

Dongéng anu nyaritakeun sasatoan anu kalakuanana siga manusa.

Amanat

Pesen atawa piwuruk anu hayang ditepikeun ku pangarang.

 

5. Pupujian

Harti

Pupujian nyaéta karya sastra Sunda anu eusina ngandung ajaran agama Islam.

Fungsi Pupujian

  • Muji kaagungan Allah SWT.
  • Méré naséhat.
  • Ngado'a.

Ciri-ciri Pupujian

  • Eusina ngeunaan agama Islam.
  • Biasana ditembangkeun saméméh solat berjamaah.
  • Miboga wirahma atawa lentong.

Istilah Penting

  • Wirahma = nada atawa lentong.
  • Amanat = naséhat atawa piwuruk.
  • Pupujian = karya sastra anu eusina ajaran agama Islam.

 

6. Pangalaman Pribadi

Harti

Pangalaman pribadi nyaéta kajadian anu kungsi kaalaman ku diri sorangan.

Ciri-ciri

  • Kajadian nyata.
  • Dicaritakeun ku nu ngalamanana.
  • Ngandung perasaan jeung pamikiran nu ngalaman.

Jenis Pangalaman

  1. Pikaresepeun = ngagumbirakeun.
  2. Pikasediheun = nyieun sedih.
  3. Pikahariwangeun = nyieun hariwang atawa sieun.

Léngkah Nulis Pangalaman

  • Nangtukeun kajadian.
  • Nuliskeun runtuyan kajadian.
  • Nepikeun perasaan.
  • Nyindekkeun hikmah atawa palajaran.

 

7. Sajak

Harti

Sajak nyaéta karya sastra anu ngagunakeun basa anu éndah jeung miboga wirahma.

Unsur Batin

  • Tema
  • Amanat
  • Rasa

Unsur Lahir

  • Diksi (pilihan kecap)
  • Rima
  • Bait
  • Padalisan

Ciri-ciri Sajak

  • Basa kiasan jeung imajinatif.
  • Disusun dina bait jeung padalisan.
  • Ngandung amanat.

Maca Sajak

Nalika maca sajak kudu merhatikeun:

  • Intonasi
  • Éksprési
  • Lafal
  • Wirahma

 

8. Aksara Sunda

Harti

Aksara Sunda nyaéta aksara tradisional warisan budaya Sunda.

Aksara Ngalagena

Jumlahna aya 18 aksara.

Aksara Swara

Aya 7 aksara swara:

  • A
  • I
  • U
  • É
  • O
  • E
  • Eu

Rarangkén

Tanda anu dipaké pikeun ngarobah sora vokal dina aksara Sunda.

Fungsi Rarangkén

  • Ngarobah sora vokal.
  • Nambahkeun sora nu tangtu.
  • Ngaleungitkeun sora vokal.

Conto Rarangkén

  • Panghulu
  • Pamepet
  • Pangwisad
  • Pamaéh

Rarangkén Pamaéh

Dipaké pikeun ngaleungitkeun sora vokal.

Tujuan Diajar Aksara Sunda

Pikeun ngamumulé budaya Sunda sangkan henteu leungit ku jaman.

 

Ringkesan Pikeun Diapalkeun

✅ Iklan Layanan Masyarakat = iklan pikeun kapentingan umum.
✅ Paguneman = komunikasi dua urang atawa leuwih.
✅ Kaulinan barudak = kaulinan tradisional saperti ucing sumput, egrang, jeung langlayangan.
✅ Dongéng = carita rekaan; amanat = pesen.
✅ Pupujian = karya sastra Sunda nu eusina ajaran Islam.
✅ Pangalaman pribadi = kajadian anu kaalaman ku diri sorangan.
✅ Sajak = karya sastra anu basana éndah jeung imajinatif.
✅ Aksara Sunda miboga 18 aksara ngalagena jeung 7 aksara swara.
✅ Rarangkén dipaké pikeun ngarobah sora dina aksara Sunda.
✅ Diajar aksara Sunda pikeun ngamumulé budaya Sunda.

 

Belajar Angklung Akompanyemen

 

Nada Angklung Akompanyemen

Susunan Angklung Atas

C - D - E - Dm - Am - A - G - Em - B - Bm - Bes - F - Gm


Susunan Angklung Bawah

C - Em - D - Fm - B - G - Bes - F - A - E - Dm - Bm - Am


Cara Memainkan Akompanyemen Angklung untuk Pemula

1. Kenali Fungsi Angklung Akompanyemen

Angklung akompanyemen berfungsi sebagai pengiring lagu dengan memainkan akor (chord).
Berbeda dengan angklung melodi yang memainkan satu nada, angklung akompanyemen menghasilkan beberapa nada sekaligus.

Contoh:

  • C Mayor → C – E – G
  • G7 → G – B – D – F

 

2. Posisi Memegang Angklung

Tangan Kiri

  • Pegang bagian atas rangka angklung.
  • Posisi stabil dan tidak terlalu kencang.

Tangan Kanan

  • Memegang bagian bawah rangka.
  • Digunakan untuk menggoyangkan angklung.

 

3. Teknik Dasar Menggoyangkan

A. Kurulung (Getar Panjang)

Cara:

  • Goyangkan angklung ke kanan-kiri secara cepat dan halus.
  • Bunyi terdengar panjang.

Digunakan untuk:

  • Lagu lembut
  • Nada pengiring panjang

 

B. Centok (Sentakan)

Cara:

  • Tarik angklung satu kali dengan cepat.
  • Menghasilkan bunyi pendek.

Digunakan untuk:

  • Irama tegas
  • Ketukan cepat

 

C. Tengkep

Cara:

  • Salah satu tabung ditahan agar tidak berbunyi.
  • Menghasilkan bunyi tertentu saja.

Biasanya dipakai pemain lanjutan.

 

4. Cara Membaca Akor

Simbol

Dibaca

Nada

C

Do Mayor

C–E–G

G7

Sol Tujuh

G–B–D–F

Am

La Minor

A–C–E

F

Fa Mayor

F–A–C

 

5. Latihan Pergantian Akor Dasar

Urutan paling mudah untuk pemula:

Hitungan

Akor

1–4

C

5–8

G

1–4

Am

5–8

F

Latihan:

  • Goyangkan satu akor selama 4 ketukan.
  • Pindah akor mengikuti hitungan.

 

6. Pola Iringan Sederhana

Pola 4/4

Hitungan:
1 – 2 – 3 – 4

Mainkan:

  • Goyang pada setiap ketukan.

Contoh:

  • C → 4 kali goyang
  • G → 4 kali goyang

 

7. Tips untuk Pemula

✅ Fokus pada tempo
✅ Dengarkan aba-aba dirigen
✅ Jangan menggoyang terlalu keras
✅ Latihan perpindahan akor perlahan
✅ Gunakan metronom jika perlu

 

8. Contoh Lagu Mudah untuk Latihan

  • Burung Kakatua
  • Manuk Dadali
  • Ibu Kita Kartini
  • Tanah Airku

 

9. Contoh Progression Lagu

Lirik

Akor

Ibu kita Kartini

C

Putri sejati

G

Putri Indonesia

Am

Harum namanya

F – G – C

Dengan latihan rutin, pemain pemula biasanya mulai lancar memainkan akompanyemen dalam 1–2 minggu latihan dasar.

 


Aksara Sunda


sumber foto : @aikamichiru



Aksara Sunda

 

Aksara Sunda nyaéta aksara nu dipaké ku urang Sunda pikeun nuliskeun kecap-kecap dina basa Sunda. Hanjakal, aksara Sunda geus ditinggalkeun ku masarakat sabab jaman kolonial nepi kamerdékaan, masarakat diparéntah ninggalkeun aksara Sunda minangka idéntitas budaya Sunda. Ahirna, aksara Sunda hampir geus teu dipaké ku masarakat jaman ayeuna.

 

Aksara Sunda diwangun ku opat bagéan, nyaéta aksara ngalagena, aksara swara, angka, jeung rarangkén.

 

1. Aksara ngalagena

Aksara ngalagena (konsonan) jumlahna aya 23 siki, nyaéta 18 aksara tulén jeung lima aksara serepan. Sacara silabis, aksara ngalagena ngandung sora vokal /a/. Aksara ngalagena di antara na waé nyaéta ka, ga, nga, ca, ja, nya, ta, da, na, pa, ba, ma, ya, ra, la, wa, sa, ha, fa,qa, va, xa, jeung za.

 

2. Aksara swara

Aksara swara dina basa Sunda nyaéta aksara anu sacara silabis ngandung harkat sora vokal. Aksara swara aya tujuh jumlahna, nyaéta a, i, u é, o, e, jeung eu.

 

3. Angka

Dina basa Sunda, angka oge aya aksarana. Jumlahna aksara angka aya 10 siki, sarua jeung jumlah angka dina huruf Latén, nyaéta 0, 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, jeung 9.

 

4. Rarangkén atawa pananda sora

Lambang vokalisasi aksara Sunda aya 13 siki. Disawang tina tempat cicingna, rarangkén aya sababaraha rupa, nyaéta rarangken nu ditulis di luhureun aksara, ditulis di handapeun aksara, jeung ditulis sajajar jeung aksara.

 

Rarangkén dina Aksara Sunda

Rarangkén nyaéta pananda sora atawa vokalisasi dina aksara Sunda. Pananda rarangkén bisa ngarobah, nambah, atawa ngaleungitkeun sora dina aksara ngalagena (konsonan). Dina buku Aksara Sunda Kaganga dan Sistem Tata Tulisnya karya Prof. Dr. H. Ayatrohaedi (2006), aya 13 rarangkén dina aksara Sunda, nu dibagi-bagi deui dumasar kana cara nulisna jeung tempat cicingna. Aya tanda vokal nu di luhur, di handap, sajajar, jeung dihijikeun kana aksara swara. Pék titénan wawaran ieu di handap.

 

1. Rarangkén nu ditulis di luhureun aksara ngalagena

 

Rarangkén nu ditulis di luhureun aksara ngalagena aya lima siki, nyaéta:

  • Panghulu, ngarobah vokal aksara /a/ jadi /i/.
  • Pamepet, ngarobah vokal aksara /a/ jadi /e/.
  • Paneuleung, ngarobah vokal aksara /a/ jadi /eu/.
  • Panglayar, gunana nambah konsonan /r/ kana aksara ngalagena.
  • Panyecek, gunana nambah konsonan /ng/ kana aksara ngalagena.

 

2. Rarangkén nu ditulis di handapeun aksara ngalagena 

Rarangkén nu ditulis di handapeun aksara ngalagena aya tilu siki, nyaéta:

 

  •   Panyuku, ngarobah vokal aksara /a/ jadi /u/.
  •   Panyakra, nambah vokal aksara/ra/ kana aksara ngalagena.
  •   Panyiku, ngarobah vokal aksara/la/ kana aksara ngalagena.

 

3. Rarangkén nu ditulis sajajar jeung aksara ngalagena 

Rarangkén nu ditulis sajajar jeung aksara ngalagena aya lima siki, nyaéta:

 

  •   Panéléng, ngarobah vokal aksara /a/ jadi /é/.
  •   Panolong, ngarobah vokal aksara /a/ jadi /o/.
  •   Pamingkal, ngarobah vokal aksara /a/ jadi /+ya/.
  •   Pangwisad, ngarobah vokal aksara /a/ jadi /+h/.
  •   Pamaéh, ngaleungitkeun vokal /a/ dina aksara dasar (ngalagena).

 

4. Rarangkén nu ditulisna bisa dihijikeun jeung aksara swara 

Rarangkén nu ditulisna bisa dihijikeun jeung aksara swara aya tilu siki, nyaéta:

 

  •   Panglayar, nambahan /+r/ kana aksara swara.
  •   Panyecek, nambahan /+ng/ kana aksara swara.
  •   Pangwisad, nambahan /+h/ kana aksara swara.

Sumber tulisan : 
Simpay Basa Sunda pikeun SMP/MTS Kelas VII hlm. 129-131

Logo dan Tipografi Seni Budaya Kelas 7

 


Rangkuman Materi Logo dan Tipografi pelajaran seni budaya kelas 7 semester 2:

Pengertian Logo

  • Logo adalah simbol grafis yang mewakili suatu organisasi, perusahaan, produk, atau individu.

  • Logo berfungsi sebagai identitas visual yang membedakan suatu entitas dari yang lain.

  • Logo yang baik harus sederhana, mudah diingat, dan relevan dengan identitas yang diwakilinya.

Unsur-Unsur Logo

  • Tipografi:

    • Penggunaan jenis huruf (font) yang sesuai dengan karakter entitas.

    • Pengaturan huruf yang estetis dan mudah dibaca.

  • Grafis:

    • Penggunaan gambar, simbol, atau bentuk yang merepresentasikan identitas.

    • Desain grafis yang menarik dan relevan.

  • Warna:

    • Pemilihan warna yang memiliki makna dan menciptakan kesan tertentu.

    • Kombinasi warna yang harmonis dan menarik.

Jenis-Jenis Logo

  • Wordmark:

    • Logo yang hanya terdiri dari teks, biasanya nama entitas.

  • Lettermark:

    • Logo yang menggunakan inisial atau singkatan dari nama entitas.

  • Pictorial Mark:

    • Logo yang menggunakan gambar atau simbol yang mewakili entitas.

  • Abstract Mark:

    • Logo yang menggunakan bentuk atau simbol abstrak yang tidak mewakili objek tertentu.

  • Combination Mark:

    • Logo yang menggabungkan teks dan gambar atau simbol.

  • Emblem:

    • Logo yang di dalam nya terdapat teks yang di masukan kedalam simbol atau gambar.

Prinsip Desain Logo

  • Sederhana:

    • Logo harus mudah dipahami dan diingat.

  • Unik:

    • Logo harus berbeda dari logo lain yang sudah ada.

  • Relevan:

    • Logo harus sesuai dengan identitas dan tujuan entitas.

  • Fleksibel:

    • Logo harus dapat digunakan dalam berbagai ukuran dan media.

  • Mudah diingat:

    • Logo harus mudah di ingat oleh orang yang melihatnya.

  • Abadi

    • Logo harus dapat bertahan dalam jangka waktu yang lama.

Proses Pembuatan Logo

  • Riset:

    • Mempelajari identitas dan tujuan entitas.

    • Mempelajari tren desain logo terkini.

  • Sketsa:

    • Membuat berbagai sketsa ide logo.

  • Digitalisasi:

    • Memilih sketsa terbaik dan mendigitalisasikannya menggunakan perangkat lunak desain grafis.

  • Evaluasi:

    • Mengevaluasi desain logo dan melakukan revisi jika diperlukan.




Pengertian Tipografi dalam Logo

  • Tipografi adalah seni dan teknik mengatur huruf untuk membuat teks yang mudah dibaca, menarik, dan sesuai dengan tujuan komunikasi.

  • Dalam logo, tipografi berperan penting dalam menyampaikan identitas dan karakter merek.

  • Pemilihan jenis huruf (font), ukuran, warna, dan tata letak huruf harus dipertimbangkan dengan cermat.

Unsur-Unsur Tipografi dalam Logo

  • Jenis Huruf (Font):

    • Setiap jenis huruf memiliki karakter dan kesan yang berbeda.

    • Jenis huruf dapat dikelompokkan menjadi serif, sans-serif, script, dan display.

    • Pemilihan jenis huruf harus sesuai dengan karakter merek dan target audiens.

  • Ukuran Huruf:

    • Ukuran huruf harus disesuaikan dengan proporsi logo dan media penggunaannya.

    • Hierarki ukuran huruf dapat digunakan untuk menekankan elemen tertentu dalam logo.

  • Warna Huruf:

    • Warna huruf harus harmonis dengan warna elemen lain dalam logo.

    • Warna dapat menyampaikan emosi dan makna tertentu.

  • Tata Letak Huruf:

    • Tata letak huruf harus mudah dibaca dan menarik secara visual.

    • Pertimbangkan jarak antar huruf (kerning) dan jarak antar baris (leading).

Prinsip Tipografi dalam Logo

  • Keterbacaan (Legibility):

    • Huruf harus mudah dibaca, bahkan dalam ukuran kecil.

  • Keterpahaman (Readability):

    • Teks harus mudah dipahami dan sesuai dengan konteks logo.

  • Kesesuaian (Relevance):

    • Jenis huruf harus sesuai dengan karakter merek dan target audiens.

  • Keunikan (Uniqueness):

    • Tipografi logo harus berbeda dari logo lain yang sudah ada.

Penerapan Tipografi dalam Logo

  • Wordmark:

    • Logo yang hanya terdiri dari teks, di mana tipografi menjadi elemen utama.

  • Combination Mark:

    • Logo yang menggabungkan teks dan gambar, di mana tipografi melengkapi elemen grafis.

  • Lettermark:

    • Logo yang menggunakan inisial dari sebuah nama.

Hal yang perlu diperhatikan dalam membuat tipografi logo

  • Memilih jenis huruf yang tepat.

  • Mengatur ukuran huruf yang proporsional.

  • Memilih warna huruf yang harmonis.

  • Menata letak huruf yang mudah dibaca.

  • Memastikan tipografi logo mudah diingat.


@artridwan | www.artridwan.my.id. Diberdayakan oleh Blogger.
Back To Top